خبرنگار و گزارشگر اجتماعی

یادداشت ها ،گزارش ها ،عکس ها و مقالات درج شده در نشریات و خبرگزاری ها

ناگفته هایی از سال های اول تشکیل بسیج در گفت و گو با علیرضا افشار:
نویسنده : علی البرزی - ساعت ۱٠:۱٥ ‎ب.ظ روز جمعه ۳ دی ۱۳۸٩
 

جریان لیبرال به دنبال حذف«گشت های ایست و بازرسی» بود

علی البرزی/ویژه نامه هفته بسیج روزنامه جوان

اشاره :
علیرضا افشار یکی از مسئولان قدیمی و با سابقه کشوراست، از همان قدیمی هایی که به دل مانده و به یاد ، شاید به خاطر دوران دانشجویی و خط امامی بودنش، شاید به خاطر برگزاری چندین دوره انتخابات در کشور و شاید هم به خاطر بسیجی بودنش ....
او را با فرماندهی بسیج در سال های 68 تا 76 به یاد داریم، همان فرماندهی که بدنه مردمی بسیج را فعال  و ایست و بازرسی ها را برای برقراری امنیت بیشتر برپا کرد، آن روزهایی که نیروی مقاومت بسیج در ابتدای راه بود، حضور افرادی همانند افشار سهم بسزایی در شناساندن این نیروی مردمی به جهانیان داشت.
علیرضا افشار متولد سال ۱۳۳۰ است، او دیپلم خود را از مدرسه علوی مشهد دریافت کرد و قبل از انقلاب به دلیل فعالیت های سیاسی توسط ساواک دستگیر و به مدت چهار ماه زندانی شد ، افشار فارغ التحصیل دانشکده مهندسی دانشگاه صنعتی شریف است.
وی یکی ازدانشجویان مسلمان پیرو خط امام بود که همراه با دیگر دانشجویان سفارت آمریکا را تسخیرکردند، شاید به خاطر همین مردم با امثال او احساس نزدیکی بیشتری می کنند، اما مدت زیادی در کنار دانشجویان پیرو خط امام باقی نماند واز سال ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۱به عضویت شورای مرکزی جهاد سازندگی در آمد.
وی از سال ۱۳۶۱ وارد سپاه شد و یکی از یازده فرمانده اصلی سپاه در جنگ هشت ساله ایران و عراق بود و مسئولیت جانشینی ریاست ستاد مرکزی و سخنگوی سپاه را تا پایان جنگ( از ۱۳۶۱ تا ۱۳۶۷) برعهده داشت.
مهندس علیرضا افشار در ادامه فعالیت های خود  از سال ۱۳۶۸ فرمانده نیروی مقاومت بسیج شد و تا سال ۱۳۷۶ فرماندهی بسیج را عهده دار بود، او در این دوره بسیج را از یک نیروی مردمی برای مقاومت در مقابل نیروهای نظامی دشمن در جنگ های میهنی، به یک نیروی شهری برای فعالیت های امنیتی ، فرهنگی و اجتماعی تبدیل کرد، در دوره فرماندهی افشار در بسیج بود که بسیج دانشجویی، بسیج ادارات  و بخش های مختلف بسیج پایه گذاری شد.
وی در سال ۱۳۷۶ از فرماندهی بسیج استعفا داد و رئیس دانشگاه امام حسین شد، از این سال بود که افشار سمت های مختلفی از جمله فرماندهی ستاد کل، رئیس حفظ آثار و نشر ارزش های دفاع مقدس ، معاون فرهنگی و امور مجلس ستاد کل نیروهای مسلح ومعاون سیاسی وزارت کشور را در کارنامه فعالیت هایش ثبت کرد و درحال حاضرهم سکان هدایت معاونت فرهنگی – اجتماعی وزارت کشور را عهده دار است.
گفت و گوی زیر حاصل بیش از دو ساعت هم کلامی با اولین فرمانده نیروی مقاومت بسیج است، افشار در این گفت و گو به بیان ناگفته هایی از روز های اول تشکیل نیروی مقاومت بسیج و خاطراتی از آن روزها پرداخته است، افشار از بسیج با عشق سخن می گوید ، در پاره ای از مواقع نمی تواند غم دوری یاران شهیدش را پنهان و بغضش را کنترل کند:

*آقای افشار! شما از سال 68 تا 76 نزدیک به 10 سال فرماندهی نیروی مقاوت بسیج را عهده دار بودید و در حقیقت سکان راهبردی ارتش بیست میلیونی در دستان شما و دوستانتان بود، درسال68 وضعیت بسیج در کشور چگونه بود و این نیروی عظیم درچه مسیری حرکت می کرد؟
سال 68 که نیروی مقاوت بسیج تشکیل شد، درحقیقت با استفاده ازسپاه کشوری این نیرو شکل گرفت، درکل کشورواحدهایی از سپاه کشوری دراستان ها و شهرستان های مختلف به نیروی مقاومت بسیج واگذار شد و در ادامه هم پایگاه ها ی بسیج و ستاد های مرکزی در استان های مختلف تشکیل شد.
اگر بخواهیم کمی این موضوع و تشکیل بسیج را ریشه یابی کنیم، باید به فرمان امام مبنی برتشکیل نیروهای سه گانه درسپاه اشاره کرد، زمزمه های اصلی تشکیل بسیج اززمان ابلاغ این فرمان آغاز شد.

*منظور شما همان پاسخ امام به نامه آقای محسن رضایی فرمانده سپاه وقت است؟
بله! درآن زمان آقای رضایی  با توجه به تجربیات و امکاناتی که سپاه دردریا، هوا و زمین به دست آورده بود، در نامه ای ازحضرت امام (ره) درخواست تشکیل یگان های منسجم و سه گانه هوایی، دریایی و زمینی سپاه را اعلام کردند.

* این تجربیاتی که اشاره کردید، بیشتردر کدام بخش های سپاه مشاهده شد ؟
در بخش دریایی قرارگاه نوح سپاه که تا آن زمان عملیات های موفقی درجزیره حور وخلیافشار+البرزی+وزات کشورج فارس علیه دشمن انجام داده بود با تجهیر امکانات و اداوات به مرحله ای رسید که می توانست همانند یک یگان مستقل به اجرای وظایف بپردازد.
ازسوی دیگریگان هوایی سپاه هم با استفاده از امکانات محدودی که داشت، به تدریج حضور خود را درنقاط مختلف کشورو درعملیات ها گسترش داد، به طورمثال تجهیز این یگان به موشک های پیشرفته اسکاد از جمله اقداماتی بود که در این راستا انجام شد.

*اما حضرت امام(ره) در پاسخ به نامه آقای رضایی فرمان تشکیل نیروهای سه گانه در سپاه را صادر کردند که تا حد زیادی برای فرماندهان سپاه دوراز انتظار بود فکرمی کنید،چرا نظرامام تشکیل نیروهای سه گانه به جای یگان در سپاه بود؟
این موضوع نگاه قوی امام به سپاه  مبنی برگسترش یگان ها وعملیاتی شدن این نیرو را نشان می دهد، همانطورکه اشاره کردید، زمانی که آقای رضایی این نامه را برای امام نوشتند و امام پاسخ دادند، کشور درگیرجنگ بود وهیچ کس انتظار نداشت که امام فرمان تشکیل نیروهای سه گانه زمینی، هوایی و دریایی را برای سپاه صادر کنند.
البته باید به این نکته اشاره کنم که این فرمان آن هم در آن بحبوحه جنگ برای فرماندهان سپاه بسیارارزشمند و روحیه بخش بود.


* بخش های نظامی سپاه همانطور که اشاره کردید به نیروهای مستقل تبدیل شد، اما بخش زیادی از بدنه سپاه در داخل شهرها مشغول برقراری امنیت داخلی و پشتیبانی کننده جبهه ها بود، وضعیت این بخش چگونه شد؟
تمامی یگان های داخل شهری سپاه تحت مجموعه ای به نام«سپاه کشوری» قرار گرفت که این سپاه درکنار نیروهای هوایی، دریایی و زمینی سپاه یگان چهارم را تشکیل می داد، اما وظایف سپاه کشوری همان حضور در شهرها و تامین امنیت بود.ایست و بارزسی + بسیج
*پس می توان نتیجه گرفت که تشکیل سپاه کشوری، زمینه ساز گسترش نیروی مقاوت بسیج بود؟
بله! درحقیقت استارت تشکیل نیروی مقاوت بسیج با حضوریگان هایی ازسپاه کشوری در شهرها زده شد،البته توان سپاه کشوری درابتدای کاربسیارپایین بود، این سپاه برای تامین امنیت شهرها و پشتیبانی جبهه با مشکلات مختلفی ازجمله کمبود بودجه و امکانات ، ادامه داشتن جنگ و آموزش و جذب نیروهای سازمانی مواجه بود.


*آقای افشار! چطور شد که سپاه کشوری به نیروی مقاومت بسیج تغییر نام داد؟
مقام معظم رهبری در اولین بازدید خود از نیروهای مسلح بعد ازانتصاب به سمت فرماندهی کل قوا ازسپاه و مجموعه فرماندهی آن بازدید داشتند که دراین بازدید آقای رضایی فرمانده وقت سپاه گزارشی ازعملکرد نیروهای مختلف در بخش های سه گانه را ارائه کردند و درهمین دیدار بود که وضعیت نیروهای سپاه تثبیت شد.
بعد ازارائه گزارش ، مقام معظم رهبری ازفرماندهان آخرین وضعیت«سپاه کشوری» را جویا شدند که آقای رضایی در پاسخ با اشاره به وظایف این سپاه در داخل شهرها به ارائه گزارشی از آخرین اقدامات سپاه کشوری پرداخت.
اما رهبری دراین دیدارتاکید داشتند که ازاین پس اسم «سپاه کشوری» به «نیروی مقاومت بسیج» تغییر کند و به سرعت در ابعاد نظامی و مردمی گسترش یابد.


*بعد ازاین دیداربا توجه به آتش بس و پایان جنگ شرایط جدیدی بر کشور حاکم شد، با توجه به نظرمقام معظم رهبری چه سیاست راهبری برای نیروی مقاومت بسیج در دو حوزه تامین امنیت و جذب نیروهای مردمی اتخاذ شد؟
براساس تصمیمات اتخاذ شده توسط فرماندهان سپاه قرار بر این شد تا از بسیج به عنوان یک نیروی پشتیبانی کننده در جریانات مختلف استفاده شود.
البته مقام معظم رهبری هم بعد ها درجلسات مختلف به انعطاف پذیری بسیج و مقابله با تهیدیدات مختلف تاکید داشتند که سیاست های راهبری هم براین اساس تدوین شد و برای اجرای تمامی برنامه ها دو اصل مردمی بودن و انعطاف پذیری مد نظر قرارگرفت.


*درآن زمان تا چه اندازه مردمی بودن بسیج مورد توجه فرماندهان بود؟
در سال های اول به دلیل اینکه تازه از جنگ و آتش بس فاصله گرفته بودیم، بحث هویت مردمی بسیج آنچنان مطرح نبود، اما به تدریج که از پایان جنگ فاصله می گرفتیم ، تاکید بررویکرد فرهنگی – اجتماعی بسیج  بیشتر می شد.


*یعنی همان سال هایی که مقام معظم رهبری بحث شبیخون فرهنگی را مطرح کردند.
بله! رهبری با طرح این موضوع خواستار حضور بسیج و سپاه برای مقابله با تهاجمات فرهنگی شدند.

ادامه مطلب...


*آقای افشار! در سال 68 که فرماندهی نیروی مقاومت بسیج به شما واگذار شد، اولین طرح جدی که در این نیرواجرا شد، چه بود؟
تنوع طرح ها درآن زمان بسیارزیاد بود و دلیل اصلی آن هم نیازهای کشوربود، در روزهای اول که مباحث زلزله هم درکشور مطرح شده بود، ما طرح امدادگران بسیجی را مطرح کردیم.
این طرح به این صورت بود که بسیجیان به عنوان اولین نیروی حاضر درحوادثی همانند زلزله و سیل حضور پیدا می کردند، با ابلاغ این جزئیات طرح به تمامی یگان های بسیج در سراسر کشور گردان های امداد و نجات ناصرین تشکیل شد.


*مشارکت در اجرای طرح ملی فلج اطفال یکی از فعالیت های بسیج در سال های حضور شما در این نیرو بود، مشارکت بسیج در این طرح چگونه شکل گرفت؟
طرح ملی فلج اطفال و واکسیناسیون اطفال باید به گونه ای انجام می گرفت که سه اصل مهم  انسجام دراجرا، پوشش گسترده و بهره برداری از کمترین زمان ممکن رعایت می شد، به همین دلیل بهترین گزینه برای مشارکت در اجرای این طرح در آن مقطع زمانی نیروی مقاومت بسیج بود.

افشار+علی البرزی+خبرنگار+وزارت کشور+اجتماعی+بسیج 
* با چه تعداد نیرو طرح را آغاز کردید؟
400 هزار نفر ازنیروهای بسیج در سراسر کشورآموزش های لازم را برای اجرای این طرح فراگرفتند.


* با توجه به گسترده بودن طرح فلج اطفال در کشور ، برای مراجعه به روستا ها و مناطق دور افتاده چه تدبیری اندیشیده شد؟
یکی ازمشکلات اصلی هم مراجعه به این مناطق بود، در آن زمان بچه های بسیجی واکسن های فلج اطفال را در کلمن های پراز یخ قرارمی دادند و به مناطق صعب العبور برای واکسیناسیون اطفال مراجعه می کردند.


*400 هزار نفر نیروی بسیجی آن هم در تمامی شهرهای کشور چگونه سازماندهی شدند؟
در آن زمان نقشه هایی تحت عنوان نقشه های«موزاییکی» از نقاط مختلف شهرهایی بزرگی همچون تهران اصفهان و مشهد تهیه شد و دراختیار نیروها قرارگرفت تا اینکه بچه های بسجی برای واکسیناسیون فلج اطفال به درب یک منزل دوبارمراجعه نکنند، به خوبی به یاد دارم که بعد ازاتمام طرح تمامی این نقشه ها جمع آوری شد و با توجه به ویژگی های آن برای دفاع موزاییکی ازشهرها مورد استفاده قرار گرفت.


*یعنی در حقیقت با یک تیر چند نشان را زدید.
بله! مشارکت در طرح ملی فلج اطفال یک عملیات بزرگ در کارنامه بسیج به حساب می آید، درآن زمان نیروهای بسیجی ضمن مشارکت در این طرح سه اصل مشارکت بسیج درطرح های ملی، بررسی امنیتی مناطق مختلف و جمع آوری اطلاعت شهری را محقق ساختند.


*حاج آقا! اگر خاطرتان باشد، از اوایل سال 70 بحث امنیت پایدار و نقش نیروی مقاومت بسیج در تامین امنیت شهرها مطرح شد و برای اولین بارشاهد ساماندهی تورهای ایست و بازرسی در نقاط مختلف بودیم ، در آن زمان چه نیازی احساس شد که این تورهای ایست و بازرسی در خیابان ها گسترش پیدا کرد؟
درآن سال در مقطعی شاهد بلوا و درگیری های مختلفی در برخی شهرها ازجمله شیراز و اصفهان بودیم که این موضوع باعث شد تا برای اولین بار بحث گشت های ایست و بازرسی در نیروی مقاومت مطرح شود، علاوه بر این درهمان سال طرح تشکیل گردان های عاشورا هم مطرح شد، که در ابتدا گردان های عاشورا و درمرحله بعد گردان های الزهرا فعالیت خود را در کشور آغاز کردند.
لازم است به این نکته هم اشاره کنم که تشکیل این دو گردان نقش اساسی در تامین امنیت کشور در آن زمان داشت.


*به چه دلیل در ابتدا گردان عاشورا تشکیل شد؟
ما درچند آشوب و بلوا مشاهده کردیم که از خانم ها هم درمواردی برای بر هم زدن امنیت استفاده می شود ، به همین دلیل در مرحله دوم برای برخورد با عناصرناامنی و در مواردی ارشاد و امربه معروف زنان گردان های الزهرا تشکیل شد.


*دلایل این آشوب ها چه بود؟
پشت پرده تمامی آشوب های آن سال براندازی نظام و سیاسی بود، اما در قالب های دیگری مطرح می شد ، به طورمثال یکی از آشوب ها در رباط کریم به بهانه حمل و نقل عمومی و مشکلات آن ایجاد شده بود.


*راه اندازی گشت های ایست و بازرسی و تورهای امنیتی بسیج در آن سال ها با حاشیه هایی همراه بود که دربرخی موارد این حاشیه ها بر متن اصلی کار تاثیرگذاربوده است، در زمان حضورشما در نیروی مقاومت بسیج چه تدابیری برای ارتقاء سطح کیفی و کمی این موضوع و بازدهی بیشتراندیشیده شد؟
یکی از طرح هایی که بسیاری ازپسرها به آن در بسیج علاقه داشتند،همین تورهای ایست و بازرسی ها بود، اما درابتدای کارهمانطور که اشاره کردید، با حاشیه هایی همراه شد که دلیل اصلی آن هم عدم آموزش های لازم برای بسیجیان شرکت کننده در ایست و بازرسی ها و ایجاد جو روانی علیه این طرح بود.
طبق برنامه ریزی هایی که انجام شد، آموزش ، تجهیز و تبلیغات برای ارتقاء ایست و بازرسی ها مورد توجه جدی قرارگرفت.


*شما خودتان به عنوان فرمانده نیرو از تورهای ایست و بازرسی سرکشی می کردید؟
بله! من چند باردراین تورها حضور پیدا کردم و از نزدیک شاهد اجرای عملیات ایست و بارزسی بودم.


*آقای افشار! درباره ضرورت وجود ایست و بازرسی ها ی بسیج هنوزهم بعد ازسالها نظرات و دیدگاه های مختلفی بیان می شود، یک عده از کارشناسان معتقدند که درشرایط کنونی نیازی به ایست و بازرسی نیست و نیروی انتظامی به تنهایی می تواند امنیت رابرقرار کند و جمع دیگری معتقدند که حضوربسیج برای تامین امنیت شهرها ضروری است، شما در سمت معاون فرهنگی – اجتماعی وزارت کشور و یکی از فرماندهان سابق بسیج درباره این موضوع چه نظری دارید؟
من معتقدم که نقش ایست و بازرسی ها در برقراری و تثبیت امنیت در شهرها بسیاراهمیت است ، درظاهر شاید تعدادی جوان درگوشه ای ازخیابان با قراردادن موانعی یک تورایست و بازرسی برپا می کنند، اماهمین تورهای امنیتی در شرایط حساس کشوربسیارنقش داشته وخواهد داشت.


*دریک مقطع زمانی به ویژه درسال های 74 تا 76 جریانات مختلفی با حمایت عناصر خارجی فشار زیادی را برای جمع آوری گشت های بسیج وارد می کردند و با راه اندازی جریان رسانه ای علیه این موضوع به دنبال اهداف خود بودند، در برابر اینگونه فشارها بسیج چه واکنشی نشان داد؟
جوسازی علیه تورهای ایست و بازرسی بسیج از ابتدای راه اندازی تا به امروز ادامه داشته و بدون شک ادامه خواهد داشت، یکی از جریاناتی که در آن سالها علیه این گشت ها جوسازی می کرد، جریان لیبرال بود که با حمایت عناصر خارجی به دنبال تاثیر در فعالیت های عادی گشت های ایست و بازرسی بود، اما آن چیزی که در طول سالیان گذشته همواره باعث تداوم این طرح شد، تاکید و حمایت های مکررمقام معظم رهبری از ادامه داشتن این طرح با رعایت اصول آموزشی بود.
*به موازات اجرای طرح ایست و بازرسی توسط بسیج در کشور بود که صدای بسیج دررادیو راه اندازی شد و روزانه در ساعات مشخصی از طریق رادیو سراسری پیام هایی برای مردم سراسر کشور فرستاده می شد ، به چه علت این طرح ادامه پیدا نکرد؟
ای کاش این طرح با همکاری صدا وسیما ادامه پیدا می کرد، درآن زمان براساس توافق مرکز پژوهش های بسیج و صدا و سیما قراربر این بود که درمقاطع مختلف زمانی و ساعاتی از روزپیام های مختلفی از طریق صدای بسیج به جامعه منتقل شود.
من جزئیات این طرح را توسط یک نوار ضبط شده به استحضار مقام معظم رهبری رساندم، که با استقبال ایشان هم همراه شد، اما متاسفانه بعدها این طرح پیگیری نشد و اجرای آن متوقف شد.
چنانچه رادیو بسیج مجددا فعال شود ، در مواقع نیاز از جمله بحران ها و حوادث غیرمتقربه می توان نقش ارزنده ای در اطلاع رسانی داشته باشد.


*آقای افشار! دراواخر دوران فرماندهی شما در بسیج، طرحی برای درجه دار شدن بسیجیان مطرح شد که نه تنها مخالفت های جدی را از طرف تعدادی از فرماندهان به همراه داشت، بلکه با حاشیه های زیادی هم همراه بود ، واقعیت ماجرای این طرح و اعطای درجه به بسیجیان چه بود؟
اصل ماجرای به این صورت بود که بعد از اجرای طرح اعطاء و ارتقاء درجات نظامی درسپاه ، پیشنهاداتی برای اجرای این طرح دربسیج هم مطرح شد.
در آن دوران نظرات مختلفی درباره درجه دار شدن بسیجیان وجود داشت، تعدادی از فرماندهان معتقد بودند که باید به بسیجیان هم همانند کادرسپاه درجه و امتیازاتی برابر با آن اعطاء کرد، اما جمع دیگری ازافراد معتقد بودند که این درجات باید به صورت نمادین به افراد فعال بسیجی اعطاء شود تا هم روحیه دفاعی بسیج حفظ و هم به مردمی بودن آن خدشه ای وارد نشود.
سرانجام تصمیم گرفته شد تا درجاتی برای تجلیل ازخدمات بسیجیان به صورت نمادین به افراد فعال و دارای سابقه حضور در جبهه اعطاء شود.


*درجات بسیجیان به چه صورتی بود؟
ابن درجات در 4 سطح با توجه به سوابق بسیجیان تحت عناوین رزمجو، رزمیار، رزمنده  و دریادل طراحی شد.
من یادم است که در آن زمان استقبال خوبی به ویژه از طرف قدیمی ترهای بسیج ازاین درجات شد، این درجات هیچ منفعت مادی و یا اداری و نظامی برای افراد نداشت، اما همینکه به صورت نمادین این درجات برشانه افراد قرارمی گرفت، حس دفاع و آمادگی را به افراد القاء می کرد که اولین درجه بسیج هم به دست مبارک مقام معظم رهبری بر شانه یکی از بسیجیان نصب شد.
در حال حاضر هم در سازمان بسیج دانش آموزی به صورت نمادین این درجات به دانش آموزان بسیجی اعطاء می شود.


*از اواخر سال 76 طرح ضابط  قضائی بسیج در قالب فعالیت های امر به معروف به تصویب رسید ، در آن شرایط چه نیازی احساس شد تا مجوز امر به معروف و برخورد با متخلفان به بسیجیان واگذار شود ؟
در اواخرسال 74 گزارش هایی به ستاد فرماندهی نیروی مقاومت بسیج رسید مبنی بر اینکه تعدادی از بسجیان به علت اجرای امر به معروف با مشکلاتی مواجه شده اند و حتی به جرم شروع کننده  دعوا بازداشت و یا مجرم شناخته شده اند، بعد ازاین گزارش ها با توجه به رهنمودهای مقام معظم رهبری تصمیم گرفته شد تا از طریق مجلس به فعالیت های امربه معروف بسیج وجه قانونی داده شود.
با پیگیری هایی که انجام شد، قانونی تحت عنوان حمایت قضائی از بسیجیان در مجلس به تصویب رسید که بعد از تصویب این قانون طرح ضابط قضائی بسیج اجرایی شد.
ناصحین، ضابط درجه یک و ضابط درجه دو از جمله بخش های مختلف طرح ضابط قضائی بسیج بود.
تصوب این قانون به دو جهت اهمیت داشت، یکی قانونمند شدن فعالیت های امربه معروف بسیج و دیگری نشان دادن توان بالای بسیجیان دربرخورد با عناصر و جریانات مخالف بود.


*آقای افشار! به نقش بسیج در امر به معروف و نه از منکر اشاره داشتید، به نظر شما در شرایط کنونی بسیج چگونه می تواند برای مهار آسیب های اجتماعی نقش آفرینی کند؟
باید توجه داشته باشیم که آسیب های اجتماعی بسیار گسترده و متنوع است که نوع برخورد، مقابله با عوامل ایجاد آسیب و پیشگیری هر کدام نیازمند سازو کار خاصی است.
در این بین بسیج هم به عنوان یک سازمان مردمی می تواند با توجه به برنامه های خود در یکی از این بخش ها وارد شود، معاونت فرهنگی اجتماعی وزارت کشور هم طی یکسال گذشته جلسات مختلفی با واحد های مختلف بسیج داشته است.


*بسیاری از دلسوزان نظام و کارشناسان معتقدند که در حال حاضراز ظرفیت های موجود در نیروی مقاومت بسیج استفاده نمی شود ، آیا شما هم این موضوع را قبول دارید؟
بله دقیقا! من هم معتقدم که متاسفانه این روزها از ظرفیت بسیج در ابعاد مختلف اجتماعی ، فرهنگی و حتی سیاسی استفاده نمی شود.
برای درک بهتر این موضوع به سخنان مقام معظم رهبری درباره بسیج اشاره ای می کنم ، ایشان می فرمایند: «بسیج حضور سازمان یافته و مقتدرانه مردم در صحنه های مختلف دفاع از انقلاب است»، این دفاع تنها یک دفاع نظامی نیست بلکه می تواند در ابعاد مختلف فرهنگی و مقابله با آسیب های اجتماعی باشد که به دلیل برخی مشکلات همچنان ورود بسیج به این موضوعات کمرنگ است و باید ازظرفیت های مردمی در بیشتراستفاده شود.
باید توجه داشت که ظرفیتی به نام بسیج مردمی درهیچ کشور جهان وجود ندارد، درکشورهایی غربی نیرو های داوطلب درارتش و یا شبه نظامیان درمقابل دریافت پول فعالیت می کنند و درکشور های شرقی هم براثر اجبار و زورنیروهای شبه نظامی دربخش های مختلف فعالیت می کنند، اما درکشورما بسیج به عنوان یک نیروی مردمی داوطلبانه و آزاد است که همین موضوع نقطه طلایی برای بسیج در جمهوری اسلامی به حساب می آید.


*واما شیرین ترین خاطره ای که علیرضا افشار از دوران فرماندهی در بسیج دارد؟
اجرای طرح واکسیناسیون فلج اطفال و مشارکت بسیج در این طرح از بهترین و شیرین ترین خاطرات من از آن دوران است.
بعد ازاتمام این طرح فرماندهان بسیج و مسئولان وزارت بهداشت دیدارهایی با نمایندگان یونیسف و مقام معظم رهبری داشتند، در دیداربا نمایندگان یونیسف تعجب و ناباوری این افراد از اجرای کامل چنین طرحی یکی ازخاطرات به یادماندنی من ازدوران فرماندهی بسیج است و دیدار با رهبری هم که در جای خود بسیارتاثیر گذار بود.


*شما سال 76 از بسیج جدا شدید و به وزارت کشور رفتید، دلیل اصلی جدا شدن شما چه بود؟
دوران مسئولیت من در نیروی مقاومت بسیج بسیارطولانی شده بود، رهبری انقلاب هم همواره تاکید دارند که مسئولیت ها دررده های مختلف به ویژه نیروهای مسلح 3 تا 5 سال بیشتر ادامه پیدا نکند.
درنیروی مقاومت هم احساس شد که یک فرمانده تازه نفس با روحیه جدید باید وارد میدان شود که بعد ازمن هم سردارحجازی مسئولیت فرماندهی نیروی مقاومت بسیج راعهده دار شدند.


*آقای افشار! به عنوان سوال آخر، اگر بخواهید بسیج و بسیجی را در یک جمله بیان کنید، آن جمله چه خواهد بود؟
اگر بخواهیم این کلمه را با توجه به دستور زبان فارسی و لغت آن معنی کنیم ،هر آنچه که درتوان انسان است و آماده عرضه دارد را بسیج می گویند.
کلمه بسیج تجلی یافته درآیه شریفه«وأعدو الهم مّا استطعتم مّن قوة»است، اما این کلمه را می توان از نگاه دیگری هم تعریف کرد، امام خمینی (ره) درباره بسیج می فرمایند:« بسیج فرمول دفاع همه جانبه ازانقلاب است»
مقام معظم رهبری هم تعریف جالبی از بسیج دارد، ایشان می فرمایند:« بسیج حضور سازمان یافته و مقترانه مردم در صحنه های مختلف انقلاب است»
شاید بتوان به این نکته اشاره کرد که از خرداد سال 42 که پایه های انقلاب در حال شکل گیری بود، نقش بسیج یعنی حضور مردم در حوادث و رویداد ها نقش اصلی را داشت که امید وارم که این حضورهمچنان در صحنه های مختلف ادامه داشته باشد.